dinsdag 3 juni 2014

De bijenorchis op Te Werve


Bijenorchis



In heel Nederland is de bijenorchis (Ophrys apifera) een zeldzame verschijning. Het is dus geen wonder dat men hem ter bescherming op de rode lijst van bedreigde plantensoorten heeft geplaatst. De bijenorchis is een middelhoge plant, bloeit van juni tot eind juli en vertoont dan prachtige bloemen, die in kleur variëren van rozerood, via bleekroze tot wit, met groene nerven

Ze groeit graag op grazige, enigszins vochtige, kalkhoudende grond in kalkgraslanden en bermen, aan slootkanten en op opgespoten terreinen.
 

Gelukkig komt de plant de laatste jaren steeds meer voor. Ook wordt de bijenorchis steeds noordelijker gevonden en er wordt aangenomen dat dit komt door de steeds zachtere winters, want de plant kan niet tegen vorst.

De meeste Nederlandse orchideeën lijken op het eerste gezicht niet op de exotische soorten uit de tropen. Bijenorchis geeft die associatie wel, dankzij de bijzondere vorm, kleuren en beharing.

Als je de lip van een bijenorchis goed bekijkt begrijp je waar de naam vandaan komt. Andere soorten van de orchideeënfamilie hebben insecten nodig voor de bestuiving, maar de bijenorchis niet. Alleen in het Middellandse Zeegebied wordt het stuifmeel door bijen verspreid. De bloemen geven de geur van een vrouwtjesbij af om mannetjes te lokken. Zelfs op plaatsen waar de planten elkaar bestuiven komen er nog mannelijke bijen op af, omdat de bloemen zo op hun vrouwtjes lijken. Terwijl het mannetje probeert te paren met het ‘nep’ vrouwtje komt stuifmeel op hun lichaam terecht, dat ze dan op een andere bloem weer kwijtraken.

Ondanks het feit dat de bijenorchis prima in staat is zichzelf te bestuiven, zijn de bijen niet geheel nutteloos, want zij dragen er vermoedelijk toe bij dat binnen de soort vele variaties in bloemkenmerken zijn ontstaan.



Apifera, het tweede deel van de wetenschappelijke naam, is een combinatie van ‘apis’ wat bij betekent en ‘fera’ wat dragend betekent. De plant is dus ‘bijdragend’

Fotos's: Rob Mostert

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen